Tin tức

Về thăm giếng cổ Gio An

Chủ nhật, 02/06/2019 - 14:57

Từ thành phố Đông Hà, ngược ra phía Bắc theo quốc lộ 1A đến thị trấn Gio Linh khoảng 12 km, rẽ trái và men theo tỉnh lộ 75, chúng tôi đến với xã Gio An, 1 xã nằm ở vùng gò đồi phía tây của huyện Gio Linh. Trời nắng như đổ lửa, nhiệt độ 35 đến 37 độ C nhưng khi đến với các giếng ở đây có một cảm giác thật bất ngờ đó là nước trong vắt chảy từ lòng đất ra mát lạnh và không khí xung quanh giếng rất mát mẻ.

Có dịp gặp các cụ lớn tuổi tại địa phương, chúng tôi được biết: Trên địa bàn Gio An có 14 giếng cổ, được phân bố chủ yếu ở các thôn: An Hướng, An Nha, Long Sơn, Hảo Sơn và Tân Văn và được đặt bằng những cái tên rất mộc mạc, thân tình với người dân nơi đây như: giếng Côi, giếng Dưới, giếng Búng, giếng Trạng, giếng Đào, giếng Gái 1, giếng Gái 2, giếng Nậy, Giếng Tép, giếng Ông, giếng Bà, giếng Gai, giếng Máng và giếng Pheo.
 
 Giếng cổ độc đáo ở Gio An


Theo các công trình nghiên cứu của các nhà nhà khoa học thì hệ thống giếng cổ ở Gio An được người Chăm Pa xây dựng vào cuối thời đại đồ đá, cách đây khoảng 5.000 năm. Các giếng cổ hầu hết đều nằm ở chân sườn các quả đồi đất đỏ bazan, được tạo thành nhờ kỹ thuật lắp ghép, kè đá 1 cách tinh xảo, độc đáo để khai thác các mạch nước từ trong lòng đồi nên từ xưa đến nay, dù thời tiết khô hạn đến đâu, nước vẫn không bao giờ cạn, trong vắt và có vị ngọt, mùa đông thì ấm và mùa lại hè mát. Đây là những công trình dẫn thủy cung cấp nước cho sinh hoạt và sản xuất, là di tích có giá trị khảo cổ, văn hóa nghệ thuật độc đáo do người Chăm sáng tạo và được người Việt tiếp thu giữ gìn cho đến ngày nay, do đó đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di tích lịch sử, văn hóa quốc gia năm 2001.

 
 Lãnh đạo tỉnh khảo sát giếng cổ tại Gio An


Ông Hồ Xuân Hải, Chủ tịch UBND xã Gio An nói với chúng tôi rằng: Hiện nay, dù cuộc sống đã đổi thay nhiều nhưng các giếng cổ vẫn là nơi cung cấp nguồn nước sinh hoạt hằng ngày cho người dân. Đặc biệt, khai thác nguồn nước ngầm mát lành từ giếng cổ, người dân đã trồng được loại rau liệt đặc sản, không dùng phân bón, không dùng thuốc trừ sâu và cũng không tốn công chăm sóc, sản phẩm sạch và có giá trị kinh tế cao, mang lại nguồn thu không nhỏ cho hàng trăm hộ gia đình. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, đã có một số giếng bị bồi lấp, hư hại và xuống cấp, xã đã đề nghị với các ngành chức năng nghiên cứu, khắc phục và từ tháng 9 năm 2015, Trung tâm Bảo tồn và danh thắng tỉnh Quảng Trị đã tiến hành trùng tu, khôi phục lại giếng Đào, các năm 2016 và 2017 tiếp tục trùng tu thêm giếng Trạng, giếng Pheo và hiện nay đang có kế hoạch khôi phục thêm giếng Máng, giếng Gái và nhiều giếng khác.
 

 
Du khách nước ngoài tìm hiểu về giếng cổ Gio An


Còn ông Trần Văn Quảng, Chủ tịch UBND huyện Gio Linh cho biết: Thấy rõ giá trị của di tích này, huyện đã đưa hệ thống giếng cổ Gio An vào chuỗi du lịch nối với Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Trường Sơn, Khu du lịch dịch vụ bãi tắm Cửa Việt và Cụm Di tích đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải. Bên cạnh đó, ngoài hỗ trợ 200 triệu đồng làm đường bê tông dẫn đến giếng Đào dài 320 mét, huyện đã hỗ trợ thêm 200 triệu đồng cho xã Gio An xây dựng mô hình du lịch cộng đồng đầu tiên tại thôn An Nha, hình thành và phát triển các sản phẩm đặc sản địa phương, phục vụ cho nhu cầu của du khách đến tham quan.
 
Ông Lê Đình Hào, Trưởng Phòng Quản lý Di tích, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Quảng Trị cho hay: Để khai thác giá trị độc đáo của hệ thống giếng cổ ở xã Gio An, phục vụ cho phát triển du lịch một cách hợp lý, hiệu quả và bền vững, một trong những nhiệm vụ trọng tâm hiện nay được chúng tôi đang triển khai đó là sớm hoàn thành quy hoạch tổng thể, quy hoạch chi tiết bên trong lẫn bên ngoài di tích. Đồng thời tổ chức khảo sát, đánh giá hiện trạng để có cơ sở phân kỳ đầu tư hợp lý cho việc nâng cấp, trùng tu cũng như xây dựng hạ tầng cơ sở. Mặt khác, thực hiện sự chỉ đạo của UBND tỉnh, chúng tôi đang tiến hành lập hồ sơ khoa học trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng là Di tích lịch sử văn hóa quốc gia đặc biệt và sau đó đề nghị Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hiệp Quốc công nhận là di sản văn hóa thế giới.



Bá Thuần
 

Thích và chia sẻ bài viết qua

Nhập bình luận của bạn:

Ý kiến bạn đọc ()

Lịch phát sóng truyền hình
Cột phải trên
Cột phải dưới

Thăm dò ý kiến

Bạn xem Truyền hình Quảng Trị bằng phương thức truyền dẫn nào?
Sóng mặt đất (VHF - 6)
Vệ tinh (Vinasat 1)
Truyền hình cáp
Truyền hình Internet (OTT)
Truyền hình IP (MyTv)
Truyền hình di động (MobileTV)
Mạng xã hội